บอร์ด ธ.ก.ส. มอบคณะกรรมการตรวจสอบพิจารณา 8 ข้อร้องเรียนสหภาพฯ รายงานผลภายใน 30 วัน

คณะกรรมการธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร หรือบอร์ด ธ.ก.ส. มีมติมอบหมายคณะกรรมการตรวจสอบของธนาคาร พิจารณาและตรวจสอบข้อเท็จจริงตามข้อร้องเรียนของสหภาพแรงงานรัฐวิสาหกิจ ธ.ก.ส. จำนวน 8 ประเด็น โดยกำหนดกรอบให้รายงานผลต่อบอร์ดภายใน 30 วัน พร้อมยืนยันว่ากระบวนการทั้งหมดต้องเป็นไปอย่างโปร่งใส เป็นอิสระ และให้ความเป็นธรรมแก่ทุกฝ่าย

บอร์ดประชุมพิเศษรับข้อร้องเรียนเข้าสู่กระบวนการตรวจสอบ การประชุมมีขึ้นเมื่อวันที่ 14 สิงหาคม 2569 ภายใต้การเป็นประธานของนายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ในฐานะประธานกรรมการ ธ.ก.ส. หลังสหภาพแรงงานรัฐวิสาหกิจ ธ.ก.ส. ยื่นข้อร้องเรียนเกี่ยวกับการบริหารงานของธนาคารจำนวน 8 ประเด็น ที่ประชุมไม่ได้วินิจฉัยว่าข้อร้องเรียนใดเป็นความจริงหรือบุคคลใดกระทำผิด แต่มีมติให้นำทุกประเด็นเข้าสู่กระบวนการตรวจสอบข้อเท็จจริงอย่างเป็นทางการ พร้อมกำหนดกรอบการดำเนินงานภายใน 30 วัน หากการตรวจสอบประเด็นใดเสร็จสิ้นก่อนครบกำหนด จะมีการสื่อสารความคืบหน้าผ่านคณะกรรมการกิจการสัมพันธ์ ซึ่งมีปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์เป็นประธาน เพื่อแจ้งข้อมูลให้พนักงานและสหภาพฯ รับทราบเป็นระยะ

เป็นการมอบหมายคณะกรรมการเดิม ไม่ควรรีบสรุปว่าเป็นการตั้งชุดใหม่ สำนักข่าวบางแห่งใช้คำว่า “ตั้งคณะกรรมการสอบข้อเท็จจริง” แต่เมื่อพิจารณาจากคำให้สัมภาษณ์ของประธานบอร์ดและเอกสารทางการของ ธ.ก.ส. ถ้อยคำที่แม่นยำกว่าคือ บอร์ดได้มอบหมายให้ “คณะกรรมการตรวจสอบ ธ.ก.ส.” ซึ่งมีอยู่แล้ว เป็นผู้รับผิดชอบตรวจสอบเรื่องดังกล่าว คำสั่งคณะกรรมการ ธ.ก.ส. ที่ 4/2569 ระบุองค์ประกอบของคณะกรรมการตรวจสอบ โดยมีนางวิเรขา สันตะพันธุ์ กรรมการ ธ.ก.ส. และผู้แทนจากธนาคารแห่งประเทศไทย เป็นประธานกรรมการ พร้อมกรรมการและหัวหน้าหน่วยตรวจสอบภายในทำหน้าที่เลขานุการ โครงสร้างดังกล่าวมีหน้าที่ตรวจสอบระบบควบคุมภายใน การปฏิบัติตามกฎหมายและระเบียบ การบริหารความเสี่ยง รายการที่อาจมีความขัดแย้งทางผลประโยชน์ และประเด็นที่เกี่ยวข้องกับการกำกับดูแลกิจการของธนาคาร

ข้อร้องเรียน 8 ประเด็นยังไม่ใช่ข้อเท็จจริงที่ยุติแล้ว ข้อร้องเรียนที่สหภาพฯ ยื่นครอบคลุมตั้งแต่การขอทบทวนระบบตรวจสอบและถ่วงดุลในการวิเคราะห์สินเชื่อและจ่ายเงินกู้แก่เกษตรกร การขอให้ตรวจสอบการบริหารค่าใช้จ่ายและการจัดซื้อจัดจ้าง การพิจารณาสัญญาการดำรงตำแหน่งผู้จัดการ ตลอดจนประเด็นธรรมาภิบาล การบริหารผลประโยชน์บางประเภท การเปลี่ยนแปลงสภาพการจ้าง และความสัมพันธ์ระหว่างฝ่ายบริหารกับพนักงาน รายละเอียดเหล่านี้ต้องรายงานโดยใช้ถ้อยคำว่า “สหภาพฯ ร้องเรียน” “สหภาพฯ ตั้งข้อสังเกต” หรือ “สหภาพฯ ขอให้ตรวจสอบ” เท่านั้น ไม่ควรนำข้อกล่าวอ้างมาเขียนเป็นข้อเท็จจริงว่ามีการกระทำผิดเกิดขึ้นแล้ว การที่บอร์ดรับเรื่องเข้าสู่การตรวจสอบ หมายความเพียงว่าบอร์ดเห็นว่าควรหาข้อมูล หลักฐาน และคำชี้แจงให้ครบถ้วน ก่อนพิจารณาดำเนินการในขั้นต่อไป

ผู้จัดการ ธ.ก.ส. ยังปฏิบัติหน้าที่ ในการประชุมวาระพิจารณาข้อร้องเรียน นายฉัตรชัย ศิริไล ผู้จัดการ ธ.ก.ส. ไม่ได้เข้าร่วมประชุม โดยบอร์ดให้เหตุผลว่าต้องการให้กระบวนการพิจารณาเกิดความโปร่งใสและเป็นธรรมกับทุกฝ่าย อย่างไรก็ตาม การไม่ได้เข้าร่วมประชุมไม่ได้หมายความว่าถูกพักงาน ข้อมูล ณ วันที่ 15 สิงหาคม 2569 ระบุว่านายฉัตรชัยยังคงปฏิบัติหน้าที่ผู้จัดการ ธ.ก.ส. ต่อไป และบอร์ดยังไม่มีมติให้หยุดปฏิบัติหน้าที่ รวมถึงยังไม่มีข้อสรุปเรื่องการต่อหรือไม่ต่อสัญญาวาระที่ 2

ยังไม่มีหลักฐานว่าเงินช่วยเหลือเกษตรกรได้รับความเสียหาย แม้ข้อร้องเรียนบางส่วนจะเกี่ยวข้องกับกระบวนการสินเชื่อ การใช้จ่าย และการบริหารภายในองค์กร แต่จากข้อมูลที่ตรวจสอบในรอบนี้ ยังไม่มีหลักฐานตรงที่ยืนยันว่าเงินช่วยเหลือเกษตรกร โครงการของรัฐ หรือเงินของเกษตรกรได้รับความเสียหายจากข้อร้องเรียนดังกล่าว ดังนั้น ไม่ควรนำข่าวการตรวจสอบภายในองค์กรไปขยายความว่าเงินช่วยเหลือชาวนาเสียหาย ถูกนำไปใช้ผิดวัตถุประสงค์ หรือเกษตรกรจะไม่ได้รับเงิน เว้นแต่ภายหลังมีผลตรวจสอบหรือเอกสารทางการยืนยันโดยตรง

ประเด็นที่ต้องติดตามหลังจากนี้ ภายในกรอบเวลา 30 วัน คณะกรรมการตรวจสอบต้องรวบรวมเอกสาร รับฟังคำชี้แจง และตรวจสอบข้อเท็จจริงของแต่ละประเด็น ก่อนรายงานผลต่อบอร์ด ธ.ก.ส. สิ่งที่ประชาชนและเกษตรกรควรติดตาม คือคณะกรรมการจะแยกผลการตรวจสอบแต่ละข้ออย่างไร มีประเด็นใดที่ยุติได้ทันที ประเด็นใดต้องตรวจสอบเพิ่มเติม และบอร์ดจะเปิดเผยผลต่อพนักงาน สหภาพฯ และประชาชนในระดับใด หากพบว่าระบบหรือกระบวนการบางส่วนควรปรับปรุง สิ่งสำคัญไม่ใช่เพียงการระบุผู้รับผิดชอบ แต่ต้องมีมาตรการแก้ไขที่ชัดเจน โดยเฉพาะกระบวนการสินเชื่อ การบริการลูกค้าเกษตรกร การควบคุมค่าใช้จ่าย และระบบตรวจสอบภายใน

มุมมองนาดีดี.คอม ธ.ก.ส. เป็นกลไกทางการเงินที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับเกษตรกรจำนวนมาก ข่าวความขัดแย้งหรือข้อร้องเรียนภายในองค์กรจึงได้รับความสนใจ แต่การรายงานต้องแยกให้ออกระหว่าง “ข้อร้องเรียน” “กระบวนการตรวจสอบ” และ “ผลการตรวจสอบ” ในขณะนี้ ข้อเท็จจริงที่ยืนยันได้มีเพียงว่า บอร์ดรับข้อร้องเรียนทั้ง 8 ประเด็นเข้าสู่กระบวนการตรวจสอบ กำหนดกรอบรายงานผลภายใน 30 วัน และผู้จัดการ ธ.ก.ส. ยังคงปฏิบัติหน้าที่ จนกว่าจะมีรายงานผลอย่างเป็นทางการ ทุกฝ่ายยังต้องได้รับการสันนิษฐานว่าไม่ได้กระทำผิด และสื่อไม่ควรใช้ถ้อยคำที่ตัดสินล่วงหน้าหรือเชื่อมโยงไปถึงความเสียหายต่อเงินช่วยเหลือเกษตรกรโดยไม่มีหลักฐาน นาดีดี.คอมจะติดตามผลการตรวจสอบและมติของบอร์ด ธ.ก.ส. เมื่อครบกำหนด เพื่อรายงานว่าแต่ละข้อร้องเรียนมีข้อยุติอย่างไร และจะส่งผลต่อการบริหารงานและการให้บริการเกษตรกรหรือไม่ แหล่งข้อมูล: เดลินิวส์ ฐานเศรษฐกิจ ไทยโพสต์ ประชาชาติธุรกิจ ไทยพีบีเอส และคำสั่งคณะกรรมการ ธ.ก.ส. ที่ 4/2569