“ปุ๋ยจากอากาศ” เอาจริง! ดันเทคโนโลยีเลียนแบบฟ้าผ่า ผลิตไนเตรทต้นทุนแค่ 20 สต./ลิตร

แหล่งข่าวทางการของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารีระบุว่า เมื่อวันที่ 11 สิงหาคม 2569 นายสมศักดิ์ เทพสุทิน ในฐานะประธานคณะกรรมการขับเคลื่อนนโยบายสำคัญของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ นำคณะเข้าดูงานวิจัยและนวัตกรรมด้านการเกษตรของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี จังหวัดนครราชสีมา หนึ่งในผลงานที่ได้รับความสนใจคือเครื่องผลิตปุ๋ยน้ำไนเตรตจากอากาศ

เทคโนโลยีดังกล่าวใช้สนามไฟฟ้าความถี่สูงหรือพลาสมาสร้างกระบวนการคล้ายปรากฏการณ์ฟ้าผ่า เพื่อทำให้ไนโตรเจนและออกซิเจนในอากาศเข้าสู่กระบวนการและเกิดเป็นสารไนเตรต ซึ่งเป็นไนโตรเจนรูปหนึ่งที่พืชนำไปใช้ได้ หลักการนี้ไม่ได้หมายถึงการนำน้ำฝนหรือฟ้าผ่าตามธรรมชาติมาทำปุ๋ยโดยตรง

มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารีเปิดเผยการพัฒนาเครื่องต้นแบบมาตั้งแต่ปี 2566 และพัฒนาต่อเนื่อง โดยข้อมูลของมหาวิทยาลัยระบุว่าเครื่องรุ่นต่อมาสามารถผลิตปุ๋ยน้ำได้ประมาณ 60–70 ลิตรต่อชั่วโมง มีความเข้มข้นไนเตรตราว 1,000 ppm และมีต้นทุนการผลิตที่ทีมวิจัยระบุไว้ประมาณ 20 สตางค์ต่อลิตร

กรมพัฒนาที่ดินรายงานถึงการพิจารณาต่อยอดเครื่องผลิตปุ๋ยน้ำไนเตรตจากอากาศ เพื่อลดการพึ่งพาปุ๋ยเคมีและลดต้นทุนให้เกษตรกร จึงยืนยันได้ว่าแกนข่าวเรื่องการมีอยู่ของเทคโนโลยีและความสนใจจากภาครัฐเป็นเรื่องจริง

อย่างไรก็ตาม เทคโนโลยีนี้ยังอยู่ในเส้นทางการพัฒนาและขยายผล การนำไปใช้จริงต้องพิจารณาชนิดพืช ปริมาณธาตุอาหารที่พืชต้องการ กำลังการผลิตของเครื่อง ต้นทุนการลงทุน วิธีใช้ และความคุ้มค่าในระดับแปลงเกษตร จึงไม่ควรเขียนว่าเครื่องนี้ทดแทนปุ๋ยยูเรียหรือปุ๋ยเคมีทุกสูตรได้ทันที

ตัวเลขลดการนำเข้าปุ๋ย 5 หมื่นล้านบาทที่ปรากฏในพาดหัวต้นเรื่องยังไม่มีหลักฐานยืนยันว่าเป็นผลประหยัดที่เกิดขึ้นแล้ว หรือเป็นผลลัพธ์ที่รับรองว่าจะเกิดขึ้นแน่นอน การรายงานที่ปลอดภัยควรใช้ว่าเป็นเป้าหมายหรือศักยภาพในการลดการพึ่งพาปุ๋ยนำเข้า และไม่ฟันธงตัวเลขดังกล่าว